|
Zapobieganie odleżynom
ODLEŻYNY są powikłaniem bardzo przykrym i bolesnym, wpływają na obniżenie samopoczucia chorego, dają dolegliwości bólowe a w rozległej postaci niosą niebezpieczeństwo zakażenia, leczone goja się trudno i długo nie leczone mogą oprowadzić do zgonu. Tylko dobre pielęgnowanie może chorego uchronić przed wystąpieniem odleży, a we wczesnych okresach powstania stosunkowo łatwo doprowadzić do ich wyleczenia.
Najbardziej narażeni na powstanie odleżyn są ciężko chorzy, z upośledzeniami krążenia, bezwładni, otyli albo bardzo wychudzeni.
Medycyna wyróżnia aż 5 stopni zaawansowania odleżyn:
I - zaczerwienienie blednące pod wpływem ucisku, co świadczy, że mikrokrążenie nie uległo jeszcze uszkodzeniu; towarzyszy mu swędzenie, pieczenie, ogólny dyskomfort chorego;
II - nie blednące zaczerwienienie; rumień nie znika, pomimo ucisku tego miejsca, co świadczy o uszkodzonym mikrokrążeniu, stanie zapalnym tkanek; towarzyszy ból, może pojawić się powierzchowny obrzęk, pęcherze, oznaki uszkodzenia naskórka;
III - uszkodzenie pełnej grubości skóry z tkanką podskórną; brzegi rany są dobrze ograniczone, wyraźny obrzęk, stan zapalny brzegów owrzodzenia; dno rany wypełnia czerwona ziarnina lub żółte masy rozpadających się tkanek;
Poziom IV i V to otwarte jątrzące się rany z wyraźną martwicą tkanek.
Odleżyny powstają przeważnie na częściach ciała najbardziej narażonych na ucisk, który powoduje zmniejszenie a nawet całkowite zahamowanie dopływu krwi do uciśniętych tkanek.
Jeżeli człowiek leży na plecach, odleżyny powstają:-
wzdłuż kręgosłupa (przeważnie w okolicy kości krzyżowej i guzicznej)
- na potylicy
- małżowinach usznych
- w okolicy łopatek
- łokci
- na piętach
Jeżeli chory leży na boku odleżyny powstają:-
w okolicy stawu biodrowego
- po wewnętrznej stronie kolan
- w okolicy kostek
- za uszami
|
MIEJSCA NAJCZĘSTRZEGO POWSTAWANIA ODLEŻYN W ZALEZNOŚCI OD POZYCJI:
PIERWSZE OBJAWY PROCESU ODLEŻYNOWEGO TO:-
miejsce zaczerwienione
- małe obrzęki
- ból
jeśli nie zostanie podjęte właściwe postępowanie następuje:-
zasinienie tego miejsca
- łuszczenie się skóry
W końcowym etapie tego procesu dochodzi do martwicy tkanek. Tkanki obumarle oddzielają się od zdrowych, pozostaje ubytek owrzodzeniowy, z którego wydziela się najpierw płyn surowiczy, a następnie w stosunkowo krótkim czasie dochodzi do zropienia.
W ZAPOBIEGANIU ODLEŻYNOM NALEŻY PAMIĘTAĆ PRZEDE WSZYSTKIM O TYM BY:
- nie dopuszczać do długotrwałego ucisku
- pobudzać krążenie w tkankach najbardziej narażonych na ucisk
- zabezpieczać przed działanie wilgoci
- stale obserwować miejsca zagrożone powstaniem odleżyn
Przed uciskiem zapobiega odpowiednio dobrane, wyposażone i utrzymane łóżko rehabilitacyjne oraz umiejętne układanie i dostatecznie częste zmienianie pozycji chorego.
RADY:
1. Na prześcieradle nie może być żadnych zmarszczek ani okruchów.
2. Przykrycie chorego powinno być miękkie i lekkie.
3. W układaniu chorego trzeba zwracać uwagę na ułożenie - nie mogą one siebie uciskać. Jest to szczególnie ważne w ułożeniu na boku.
4. Dla zabezpieczenia przed tarciem skórę chorego trzeba talkować.
5. Największe znaczenie ma jednak częste zmienianie pozycji. U chorych, którzy nie mogą sami tego zrobić, pozycje trzeba zmieniać nawet co godzinę!
DO ŚRODKÓW POMOCNICZYCH, które znajdują zastosowanie w zabezpieczaniu należą:
PAMIĘTAJ!!!
W zapobieganiu odleżynom ważna jest dokładna i częsta obserwacja skóry w miejscach, gdzie powstają one najłatwiej.
| |
